PSYCHOSOMATYKA I SOMATOPSYCHOLOGIA

PSYCHOSOMATYKA I SOMATOPSYCHOLOGIA


Z racji mojego wykształcenia akademickiego istotnym obszarem nauki, którego osiągnięciami wspieram się podczas pracy z pacjentami jest psychosomatyka i somatopsychologia. Wiedza, iż traumatyczne doświadczenia z dzieciństwa (i nie tylko) prowadzą do powstania konfliktów w obrębie danego organizmu, będących przyczyną określonych dolegliwości towarzyszy mi na co dzień i również codziennie znajduje swoje potwierdzenie w mojej praktyce terapeutycznej.

Pewnym emocjom towarzyszą konkretne reakcje fizjologiczne, które będąc zmianami w układzie autonomicznym przyczyniać się mogą do powstawania wielu chorób. Każdy z nas posiada określony, charakterystyczny dla siebie sposób reagowania emocjonalnego na rozmaite bodźce. Wzór ten zależy od intensywności i rodzaju aktywnego bodźca, cech osobowości oraz stałego sposobu reagowania fizjologicznego.

Waga wpływu naszych myśli i emocji na stan naszego zdrowia oraz wpływu naszych fizycznych dolegliwości na naszą psychikę była jeszcze na początku ubiegłego wieku traktowana wręcz marginalnie przez tzw. poważną naukę.

Psychosomatyka i somatopsychologia znane na świecie jako MIND-BODY-Medicine weszły na salony medycyny klasycznej stosunkowo niedawno, bo raptem kilkadziesiąt lat temu. Z drugiej strony paradoksem jest, iż największym orędownikiem ujęcia psychosomatycznego był grecki lekarz, ojciec współczesnej medycyny, Hipokrates, który pisał już o tym już … 400 lat p.n.e. Do jego największych osiągnięć´, prócz stworzenia podwalin dla dzisiejszej medycyny, było wprowadzenie reguły, która zakładała badanie i postrzeganie pacjenta w całości, a nie tylko chorego organu.

Świat fizykalny, emocjonalny, mentalny, wymiary energetyczny i duchowy przenikają się i tworzą całość, którą jako taką należy rozpatrywać. Dlatego też holistyczne podejście jest kluczowe w wyjaśnianiu i leczeniu schorzeń doświadczanych przez ludzi.

W czasach tradycyjnego szamanizmu psychosomatyka była czymś oczywistym. Do dzisiaj wszelkie stare kultury oparte na wiedzy szamańskiej postulują nierozerwalne połączenie wszystkiego ze wszystkim, zarówno w obrębie człowieka (ciało, umysł, dusza), jak i w obrębie systemu rodzinnego, otoczenia, kraju i całego wszechświata, co zresztą potwierdzają najnowsze badania w obrębie nauk interdyscyplinarnych: fizyki kwantowej, biochemii, psychoneuroimmunologii, psychologii, filozofii etc. Niektóre obecnie nadal funkcjonujące tradycje szamańskie, jak chociażby hawajska szamańska medycyna Kahunów, „Huna”, wychodzi z założenia, że każde napięcie i dyskomfort w ciele, każda dolegliwość wskazują na ukryte, wyparte i najczęściej nieświadome kumulowanie trudnych doświadczeń. O tym samym mówi Nowoczesna Medycyna Germańska dr Dirka Hammera, 5 Praw Natury, czy bazująca na nich Totalna Biologia, Recall Healing, Gilberta Renauld, które zakładają, iż prawie każda dolegliwość somatyczna ma swoje przyczyny w konkretnym doświadczeniu na poziomie mentalno-emocjonalnym.

Kiedy spojrzymy na  charakter związku między PSYCHE a SOMĄ na przestrzeni dziejów, możemy zaobserwować jak wiele się zmieniło. W XX w. zaczęto mówić już o jednoznacznych zależnościach psychosomatycznych, ale różni badacze interpretowali i opisywali je w odmienny sposób. Dzisiaj możemy przyjąć, iż istnieje pewien spójny system w obrębie nauk zwanych psychosomatologią i somatopsychologią, który pozwala na przybliżenie się do odpowiedzi na pytanie: dlaczego właśnie zachorowała ta osoba? Dlaczego teraz? I dlaczego to właśnie funkcjonowanie tego, a nie innego narządu jest zaburzone?

W oparciu o klasyfikację chorób psychosomatycznych możemy dzisiaj wykazać się większą czujnością i skutecznością w przypadku wielu dolegliwości i tym trafniej je zinterpretować i wyjaśnić ich pochodzenie, a znając ich przyczynę umiejętniej towarzyszyć drugiemu człowiekowi w odzyskaniu równowagi.

Choroby psychosomatyczne

  • Choroba wrzodowa układu pokarmowego
  • Choroby układu krążenia
  • Otyłość o podłożu psychosomatycznym
  • Zaburzenia oddychania (duszności, astma)
  • Zaburzenia snu
  • Migreny
  • Zaburzenia łaknienia
  • Zaburzenia układu moczowo-płciowego o podłożu psychosomatycznym
  • Zaburzenia wegetatywne

Klasyfikacja chorób psychosomatycznych według Engela

  • Zaburzenia psychogenne
  • objawy konwersyjne
  • reakcje hipochondryczne
  • reakcje na zaburzenia psychopatologiczne
  • Zaburzenia psychofizjologiczne
  • objawy fizjologiczne towarzyszące emocjom i stanom afektywnym
  • zaburzenia organiczne nasilane przez stres

Klasyfikacja chorób psychosomatycznych według Manfreda Bleulera

  • Choroby organiczne
  • nadciśnienie tętnicze
  • choroba wrzodoważołądka i dwunastnicy
  • wrzodziejące zapalenie jelita grubego
  • choroba niedokrwienna serca
  • reumatoidalne zapalenie stawów
  • Choroby organiczne
  • przewlekłe zaparcia
  • moczenie mimowolne
  • zaburzenia seksualne
  • tiki nerwowe
  • Pośrednie zaburzenia psychosomatyczne
  • otyłość
  • uzależnienia
  • samouszkodzenia
  • samobójstwa

Współczesne dokonania w dziedzinie psychoneuroimmunologii (PNI) wyjaśniają szereg korelacji między układami nerwowym, endokrynnym i odpornościowym oraz procesami psychicznymi. PNI bada zależności między psychiką, postawami, przekonaniami i zachowaniami, a odpornością oraz zdrowiem i chorobą. Każde wydarzenie psychiczne, które zmienia stan układu nerwowego i hormonalnego wpłynąć może na nasza odporność. Wyniki badań są tu jednoznaczne i pokazują, iż poziom naszej odporności ulega zmianie zarówno pod wpływem naszych doświadczeń jak i nawet pod wpływem naszych … myśli! (Piszą o tym S.F. Maier, L.R. Watkins i M. Fleshner w „Psychoneuroimmunologia. O współzależnościach miedzy zachowaniem, mózgiem i odpornością.” 1997).

Mając na uwadze powyższe wyniki badań i wnioski oraz bazując na swoim doświadczeniu zachęcam każdego do przyjrzenia się swoim myślom, emocjom i sposobom funkcjonowania. Dobra wiadomość jest bowiem taka, że bez względu na wiek, płeć i sposoby radzenia sobie z rzeczywistością możemy w każdej chwili proaktywnie zmieniać nasze niezdrowe przekonania i nawyki na rzecz takich, które będą wspierać nasze zdrowie i dobre samopoczucie. Jest to oczywiście proces, wymagający od nas przede wszystkim przejęcia pełnej odpowiedzialności za swoje myśli, emocje i postawy – co bywa czasem wyzwaniem. Proces, w którym ważną rolę pełni wiele czynników … np. oddech. Ciało bowiem tak długo połączone jest z naszą psychiką jak długo oddychamy. Oddech jest najważniejszym źródłem naszej energii życiowej. Jednocześnie za pomocą oddechu możemy samodzielnie wpływać na stan naszego ukł. nerwowego, rozluźniając się i wprowadzając w stan regeneracji. Istotnym zdrowym nawykiem jest również słuchanie komunikatów ze swojego ciała i reagowanie na nie w porę. Stres zwiększający podatność psychosomatyczną u każdego człowieka, zawsze wysyła nam sygnały poprzez nasze ciało, wystarczy go posłuchać…

Takich prostych narzędzi jest znacznie więcej…

Towarzyszę moim klientom i pacjentom na co dzień w ich procesach, będąc świadkiem niesamowitych transformacji, które zadziewają się wówczas, kiedy przyjdzie na nie czas. Tak ważna jest dlatego cierpliwość dla samego siebie i ofiarowanie sobie tego czasu – bez poganiania siebie, że już teraz, natychmiast muszę ogarną to czy tamto.

Praca z drugim człowiekiem napawa mnie często dużą radością i wdzięcznością oraz przekonaniem o naszej ludzkiej sprawczości – mamy naprawdę ogromny wpływ na nasze samopoczucie i rzeczywistość, którą codziennie sami wraz z innymi ludźmi współkreujemy, skorzystajmy więc z tego daru.

error: Uwaga: Kopiowanie zabronione